Op zoek naar sneeuw waar nog bijna niemand gefilmd heeft, kwam freerider Paul de Groot afgelopen winter in Oezbekistan terecht. Samen met filmmaker Loïc Isliker trok hij er de bergen in met Grigoriy Trebisovsky, de man die er het freeriden op de kaart zette. Het resultaat is Grigoriy’s Chimgan – The Hidden Face of Uzbekistan, hun langste film tot nu toe. De komende weken is hij op meerdere filmfestivals in binnen- en buitenland te zien.
In het kort
- Paul de Groot en Loïc Isliker maakten in Oezbekistan een film over freeridepionier Grigoriy Trebisovsky.
- Ze skieden een lijn op de Big Chimgan die tot nu toe alleen Grigoriy had gereden, in 2009.
- De film is op 27 november te zien op het wePowder Freeride Film Festival in Tuschinski en reist tevens langs andere festivals.
Wie de films van Paul de Groot en Loïc Isliker volgt, kent hun serie Hidden Faces. Bij freeriders roept die titel meestal het beeld op van een onbekende bergwand, maar de twee geven er een eigen draai aan. “Het gaat eigenlijk meer over een persoon”, vertelt Paul. “Een verborgen persoonlijkheid in plaats van een bergwand, in een gebergte dat de meeste mensen helemaal niet kennen.” Eerdere afleveringen speelden zich af in Roemenië en Zwitserland. Deze keer bracht de zoektocht hen naar Centraal-Azië.
Een oude film als startschot
Het begon met een stokoude film. Daarin zagen Paul en Loïc een Oezbeekse bergsportpionier die met zijn dochtertje van een jaar of zes uit een helikopter springt om te gaan heliskiën. “Toen we dat zagen, dachten we: hier moeten we heen.”
Die pionier is Grigoriy Trebisovsky. In Oezbekistan is hij een begrip: hij was de eerste heliskigids van het land, de eerste die er paraglidede, en hij heeft het freeriden in de Chimgan-bergen groot gemaakt. Niet voor niets heet hij in de skiwereld de “Legend of Chimgan”.
Toch was de trip lastig voor te bereiden. Buurlanden als Kirgizië en Kazachstan zijn bij freeriders inmiddels bekend terrein, maar over skiën in Oezbekistan is bijna niets te vinden. “Er zijn bijna geen beelden, bijna geen films. Alleen die film van dertig, vijfendertig jaar geleden,” zegt Paul. “Het is een soort afgesloten wereld. Dat maakte ons alleen maar nieuwsgieriger.”
Het contact liep via Grigoriy’s dochter, het meisje uit de helikopter, dat inmiddels in de veertig is. Uiteindelijk stond Paul samen met Grigoriy zelf op de ski’s. “Hij is nu bijna 75, dus het werden korte afdalinkjes. Maar om met hem en de lokale community te skiën, dat was echt super vet.”
Drie skigebieden aan de voet van één berg
Het decor van de film is de Big Chimgan, of Groot-Chimgan. Deze piek van 3.309 meter ligt in het westelijke Tiensjangebergte, ongeveer anderhalf uur rijden van de hoofdstad Tasjkent. Voor generaties Sovjet-alpinisten was dit de eerste grote berg die ze beklommen.
Aan de voet van de berg liggen drie skigebieden. Chimgan en Beldersay stammen nog uit de Sovjettijd. Amirsoy opende eind 2019 en heeft een moderne gondel. Dat contrast verraste Paul. “Er ligt een mega modern skigebied met een gloednieuwe gondel. Dat hadden we totaal niet zien aankomen.” Op termijn moeten de drie gebieden worden gekoppeld tot één groot skigebied.
De tweede afdaling ooit
Op de Big Chimgan draait in de regio eigenlijk alles, en daar wilden Paul en Loïc dus ook skiën. Samen met de enige lawine-expert van de regio bekeken ze de mogelijkheden. Zo stuitten ze op een lijn die maar één keer eerder was geskied: in 2009, door Grigoriy zelf. Hij heeft talloze first descents op de berg op zijn naam staan.
“Wij zijn nu de tweede die die lijn rijden,” zegt Paul. “Hij deed er destijds drie dagen over, wij hebben het in één dag gedaan. Dat was een flinke dag.”
Langste film tot nu toe
Het resultaat is een film van 23 minuten, de langste die het duo ooit maakte. “Dat vind ik helemaal niet lang,” lacht Paul, “maar het is wel echt een grote onderneming geweest.”
Hoofdsponsor van de film is Poederbaas, al jarenlang partner van Paul. Verder werkten Geely en Extrem Ski Co mee. De première valt samen met de opening van het nieuwe Poederbaas-kantoor in Amsterdam. Dat is een besloten avond voor iedereen die bij het merk betrokken is. Wie de film wil zien, moet dus naar een van de festivals.
Trailer
Hieronder zie je de korte trailer van de film.
Waar kun je de film zien?
Na de première gaat de film de festivals rond, en dat gaat verrassend hard. “We hebben hem ingestuurd en hij is wonder boven wonder bijna overal geselecteerd,” vertelt Paul.
- wePowder Freeride Film Festival, vrijdag 27 november, Tuschinski Amsterdam. De film staat in de line-up naast onder meer de nieuwe producties van Matchstick Productions en Teton Gravity Research. De deuren gaan om 17.30 uur open, de films beginnen om 18.00 uur. Tickets en info vind je op freeridefilmfestival.nl.
- Freeride Filmfestival. Dit festival uit Oostenrijk trekt vanaf november langs bioscopen in heel Europa. De film is onderdeel van de bioscoopreeks in Nederland en België, op zo’n tien avonden.
- Kendal Mountain Festival (Engeland), 19 tot en met 22 november. Dit is een van de grootste bergfilmfestivals ter wereld. “Dat is best speciaal,” zegt Paul, “want grote producties komen daar vaak niet binnen.”
- Daarnaast wordt de film vertoond in Noord-Macedonië en Zweden.
“Hij gaat de komende tijd nog veel op het grote scherm komen”, zegt Paul. Wie deze winter niet zelf naar Centraal-Azië gaat, kan dus in elk geval vanuit de bioscoopstoel mee.
Catskiën in het oosten
Ondertussen zit Paul zelf ook niet stil. Hij is druk bezig in de skiwereld en heeft met Catskiing een eigen organisatie opgezet voor catskitrips. Een snowcat brengt je de berg op, en daarna freeride je in gebieden waar je zelden iemand tegenkomt: in Noord-Macedonië, Kosovo, Georgië, Kirgizië en Kazachstan, met lokale gidsen. Vijfsterrenluxe moet je er niet verwachten, wel first tracks, avontuur en een flinke dosis lokale cultuur. Kijk voor meer informatie op catskiing.eu.
